Tekst oryginału (nazwa angielska zwyczajowa): Wild cherry (Pin cherry)Polskie tłumaczenie (nazwa polska zwyczajowa): dzika wiśnia (wiśnia pensylwańska, także czeremcha pensylwańska)
Wiśnia pensylwańska (Prunus pensylvanica) jest północnoamerykańskim gatunkiem drzewa, występującym w dużej części Kanady i północno-wschodnich Stanów Zjednoczonych. Na Wyspie Księcia Edwarda należy do rodzimych składników flory. Jest stosunkowo niewielkim, światłożądnym drzewem, które szczególnie chętnie zasiedla miejsca otwarte, polany, obrzeża lasów i powierzchnie powstałe wskutek zaburzeń, zwłaszcza pożarów. Jest gatunkiem pionierskim, szybko pojawiającym się na terenach pozbawionych zwartej pokrywy leśnej. Kwitnie wiosną, zwykle w maju i czerwcu. Jej białe kwiaty zebrane są w niewielkie skupienia, przypominające baldachogrona. W czasie kwitnienia całe korony drzew pokrywają się drobnymi, jasnymi kwiatami, tworząc z większej odległości wrażenie białej mgiełki. Czerwone owoce dojrzewają latem.
Na Wyspie Księcia Edwarda występuje również inny rodzimy gatunek z rodzaju Prunus – czeremcha wirginijska (Prunus virginiana), nazywana po angielsku chokecherry lub Virginia bird cherry.
Oba gatunki kwitną w podobnym okresie, ale różnią się budową kwiatostanów. U wiśni pensylwańskiej kwiaty zebrane są w niewielkie skupienia, natomiast u czeremchy wirginijskiej tworzą długie, wyraźne grona, przypominające kwiatostany naszej czeremchy zwyczajnej (Prunus padus).
Ta różnica znajduje interesujące odzwierciedlenie w opisach literackich Lucy Maud Montgomery. W powieści Emily Climbs (1925) autorka używa nazwy choke-cherry, opisując drzewo obsypane kwiatami jako: „a mass of blossoms like creamy caterpillars” czyli masę kwiatów przypominających kremowe gąsienice. To wyjątkowo plastyczne porównanie dobrze oddaje wygląd długich, jasnych gron czeremchy wirginijskiej.
W tej samej powieści pojawia się jednak również określenie wild, white cherry-tree, odnoszące się do drzewa, którego biała korona przypomina widmową sylwetkę w wieczornym krajobrazie.
Określenie wild cherry powraca w twórczości Montgomery wielokrotnie. Nie jest to jedynie przypadkowa nazwa rośliny, ale jeden z charakterystycznych elementów krajobrazu literackiego Wyspy Księcia Edwarda.
W Anne of Green Gables (1908) Anne wspomina o wielkiej dzikiej wiśni rosnącej przy zakręcie drogi, na której zamierzała spędzić noc, gdyby Matthew nie przyjechał po nią na stację. Wyobraża sobie drzewo całe białe od kwiatów w księżycowej poświacie. W tej samej powieści pojawia się także opis jesiennych barw dzikich wiśni rosnących wzdłuż drogi.
W Anne of Avonlea (1909) Montgomery opisuje leśną drogę sklepioną koronami kwitnących dzikich wiśni. Dziewczęta ozdabiają włosy kremowobiałymi kwiatami tych drzew.
Szczególnie często motyw ten pojawia się w Kilmeny of the Orchard (1910), gdzie dzikie wiśnie tworzą kwitnącą aleję w sąsiedztwie sadu i lasu jodłowego. W Rainbow Valley (1919) białe korony dzikich wiśni rozsiane są po dolinie, kontrastując z ciemną zielenią świerków. Podobny obraz powraca w Rilla of Ingleside (1921).
W Anne of Windy Poplars (1936) dzikie wiśnie pojawiają się zarówno w wyobrażonym krajobrazie Anne, jak i w opisach wiosennej alei Spook's Lane. Natomiast w The Blue Castle (1926) Montgomery wspomina o kwitnących skupieniach dzikiej wiśni na powierzchniach porośniętych sosnami i świerkami.
Warto zauważyć, że w tych opisach autorka posługuje się przede wszystkim obrazem całych drzew lub ich koron. Określenia takie jak misty white, mistily white czy white with bloom in the moonshine przywołują wrażenie białej mgiełki unoszącej się nad wiosennym krajobrazem.
Nie mamy pewności, czy wszystkie drzewa określane przez Montgomery jako wild cherry należą do jednego gatunku. Nazwa ta jest określeniem potocznym, a nie precyzyjną nazwą botaniczną. W języku angielskim może odnosić się do różnych północnoamerykańskich gatunków rodzaju Prunus, chociaż klasyczne dzieło "The plants of Prince Edward Island with new records; nomenclatural changes, and
corrections and deletions mianem wild cherry określa właśnie czeremchę wirginijską (Prunus virginiana).
Wiśnia pensylwańska w bazie USDA PLANTS
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz